İş Makinesi Almadan Önce Satıcıya Sorulacak 15 Soru

Bir iş makinesi, yıllarca birlikte çalışacağınız bir yatırımdır. Ama satın alma görüşmesi çoğu zaman tek bir soruya sıkışır: “Fiyatı ne kadar?” Oysa makinenin size gerçek maliyetini; servisin ne kadar sürede geldiği, parçanın bulunup bulunmadığı, garantinin neyi kapsadığı ve makinenin işinize gerçekten uyup uymadığı belirler.

Bu ciltte satıcıya sormanız gereken 15 soruyu beş grupta topladık. Her soru için neden sorulması gerektiğini, iyi bir cevabın nasıl görüneceğini ve EKSFORK’ta bu sorunun cevabının ne olduğunu yazdık. Listeyi bize de, başka bir satıcıya da aynı şekilde sorabilirsiniz.

Amacımız sizi bir satıcıya yönlendirmek değil, cevapları karşılaştırabileceğiniz bir ölçü vermek. İyi bir satıcı bu soruların hiçbirinden rahatsız olmaz.

Soruları nasıl sormalı?

• Aynı soruları herkese sorun. Karşılaştırma ancak aynı sorulara verilen cevaplarla anlamlı olur.
• Kritik cevapları yazılı isteyin. Fiyat, ödeme planı, teslim tarihi, garanti ve belgeler yazılı teklifte yer almalı.
• Genel cevapla yetinmeyin. “Servisimiz her yerde” yerine “size en yakın servis nerede?” diye sorun.
• Cevap yoksa not edin. Bir sorunun cevabının “bakarız, sonra söyleriz” olması da bir bilgidir.

İkinci el bir makine değerlendiriyorsanız bu listeye birkaç soru daha ekleyin: saat sayacı ne gösteriyor ve bu değer bakım kayıtlarıyla uyumlu mu, makine hangi işlerde kullanılmış, kaza veya büyük onarım geçirmiş mi, belgeleri ve kullanım kılavuzu eksiksiz mi? Kayıt gösterilemiyorsa, cevabı makinenin kendisi değil sizin riskiniz olur.

Makine ve işinize uyum

1. Bu makine benim işime uygun mu, hangi işte zorlanır?

Her satıcı makinesinin her işi yapabildiğini söyleyebilir. Asıl bilgi, makinenin sınırlarında saklıdır: hangi derinlikten sonra, hangi zeminde, hangi ataşmanla zorlandığı. İyi bir cevap somuttur ve sizin iş listenize göre verilir; bu yüzden soruyu sormadan önce işinizi anlatın: zemin tipi, gereken kazı derinliği, sahaya giriş genişliği ve kullanacağınız ataşmanlar. Biz de sınırları açıkça söyleriz: örneğin R10 çok taşlı ve sert zeminde ya da büyük kök sökümünde zorlanır; kapalı kabinli R350 ise 1.350 mm genişliğiyle dar geçitlerde sınırlıdır.

2. Motor markası ve modeli nedir, parçası nerede bulunur?

Motor, makinenin en kritik ve en pahalı parçasıdır. Markası ve modeli bilinen bir motorun filtresi, contası ve enjektörü daha kolay bulunur; servis ustası tanıdığı motora daha rahat müdahale eder. EKSFORK’ta R327’de Kubota D722, R350’de Kubota D1703, R10’da Koop 192F, QD35’te Quanchai–Changzhou dizel motor kullanılıyor. Motor modelini teklifte görün. Aynı soruyu hidrolik pompa ve yürüyüş motoru gibi diğer ana bileşenler için de sorabilirsiniz; cevabın netliği, satış sonrası desteğin de ipucudur.

3. Standart donanımda ne var, fiyata ne dahil?

İki makinenin fiyatını karşılaştırmadan önce donanımını eşitlemek gerekir: kabin ve klima, kova sayısı ve genişliği, başparmak, tesviye bıçağı, hızlı değişim, ek hidrolik hat. İyi bir cevap, yazılı bir donanım listesidir. Örneğin R350 kapalı kabin ve klimayla, R327 hidrolik mafsallı başparmak, teleskopik palet ve 120° yanal bom dönüşüyle, R10 hidrolik hareketli başparmakla geliyor.

Fiyat ve ödeme

4. Fiyata KDV ve nakliye dahil mi?

Aynı makine için verilen iki fiyat, biri KDV ve nakliye dahil, diğeri hariç olduğunda karşılaştırılamaz. İyi bir cevap, her kalemi ayrı satırda gösterir. Sitemizdeki fiyatlar KDV hariç başlangıç fiyatlarıdır; nakliyenin dahil olup olmadığını teklifte yazılı olarak belirtiyoruz. Ek kova, burgu ya da kırıcı gibi ataşmanlar alacaksanız bunların da teklifte ayrı satırlarda görünmesini isteyin.

5. Ödeme seçenekleri neler, vadeli toplam ne kadar?

Taksitli alımda aylık tutar değil, vadeli toplam ve peşin fiyatla arasındaki fark önemlidir. Taksitlerin sabit TL mi yoksa kura bağlı mı olduğunu da sorun. EKSFORK’ta nakit, kredi kartı, havale/EFT ve taksit seçenekleri var; ödeme planında esnek davranıyoruz. Teklifleri karşılaştırma yöntemini ödeme seçenekleri cildimizde anlattık.

6. Fiyat herkese aynı mı?

Pazarlığa açık bir fiyat listesinde, ilk söylenen rakamın ne anlama geldiğini bilemezsiniz; bir sonraki alıcının daha az ödeyip ödemediğini de. EKSFORK’ta tek fiyat ilkesiyle çalışıyoruz: fiyat pazarlıksız ve herkese aynıdır. Başlangıç fiyatları KDV hariç R10 için 299.000 ₺, R327 için 549.000 ₺ (kampanyalı 479.000 ₺), QD35 için 249.000 ₺, QD35 ekskavatörlü için 349.000 ₺ ve Rf20e için 599.000 ₺; diğer modellerde güncel fiyatı teklifle paylaşıyoruz. Kampanyalı bir fiyat söz konusuysa geçerlilik tarihini ve koşulunu da yazılı olarak sorun.

Teslimat, eğitim ve belgeler

7. Teslim süresi ve teslim yeri nasıl netleşecek?

“Kısa sürede teslim” bir cevap değildir; yazılı bir tarih cevaptır. Köy yolu, şantiye girişi ya da fabrika kapısı gibi özel koşulları da bu aşamada konuşun. Teslim noktasının hazırlığı için sizden ne beklendiğini de sorun: aracın yanaşacağı yol, indirme alanı, sahada bulunacak kişi. EKSFORK olarak 81 ile, köyler dahil teslimat yapıyoruz. Süreci adım adım 81 ile teslimat cildimizde anlattık.

8. Teslimatta kurulum ve eğitim var mı?

Makineyi ilk kez kullanacak biri için teslimattaki eğitim, ilk haftaların güvenliğini ve makinenin ömrünü doğrudan etkiler. Eğitimin kime, ne kadar süre ve hangi başlıklarda verileceğini sorun. Biz teslimatta kurulum ve temel operatör eğitimi veriyoruz. Dürüst olalım: temel eğitim, iş güvenliği mevzuatının öngördüğü operatör eğitimi ve belgesinin yerini tutmaz; güncel koşulları İSG uzmanınızdan teyit edin.

9. Hangi belgeler teslim edilecek?

Fatura, garanti belgesi, kullanım kılavuzu ve uygunluk belgeleri makinenin kimliğidir. Belgelerdeki model ve seri numarasının makinenin plakasıyla örtüştüğünü teslimatta kontrol edin. EKSFORK’ta makineler CE belgelidir ve uygunluk belgelerini teslimatta sizinle paylaşıyoruz. Bu belgenin ne anlama geldiğini CE belgesi cildimizde açıkladık.

Garanti ve servis

10. Garanti süresi ve kapsamı nedir, garantiyi ne bozar?

Garanti süresi kadar önemli olan, kapsamı ve geçersiz sayıldığı durumlardır: bakımın zamanında yapılmaması, yetkisiz müdahale, uygunsuz kullanım gibi. Bunları yazılı olarak isteyin. EKSFORK’ta makineler 2 yıl veya 2.000 çalışma saati garantili. Garantiyi korumanın yollarını garanti cildimizde topladık.

11. En yakın servis nerede, arızada süreç nasıl işler?

Arıza olduğunda kimi arayacağınızı, servisin size nasıl ulaşacağını ve teşhis için neler istendiğini baştan bilin. “Servisimiz var” cevabı yetmez; size en yakın noktayı sorun. EKSFORK’ta 12 ilde 14 yetkili satış ve servis noktası ile 81 ilde anlaşmalı servis ağı var; noktaları bayi ve servis ağı sayfamızda görebilirsiniz. Teknik servis hattımız 0552 947 92 09. Servis talebinin hangi kanaldan açıldığını ve arızanın fotoğraf ya da kısa videosunun ön teşhiste kullanılıp kullanılmadığını da sorun; bu, sahada geçen bekleme süresini doğrudan etkiler.

12. Periyodik bakım nasıl yapılır, ilk bakım ne zaman?

Bakım aralıklarını, ilk bakımın hangi saatte yapılacağını ve bakımda hangi parçaların değiştiğini sorun. Bu bilgiler, makinenin yıllık işletme maliyetini hesaplamanız için gereklidir. İyi bir cevap kılavuza dayanır ve bakım malzemelerinin nereden, ne sürede temin edileceğini de içerir. Bir de iş bölümünü netleştirin: günlük kontroller ve gresleme gibi işleri operatörünüz yapar; hangi bakımların yetkili serviste yapılması gerektiğini ve bunun garantiyle ilişkisini baştan öğrenin.

Yedek parça ve uzun vade

13. Yedek parça stokta mı, ne kadar sürede gelir?

Sezon ortasında bir hortum ya da filtre için günlerce beklemek, parçanın fiyatından çok daha pahalıya gelir. Sık değişen parçaların stokta olup olmadığını ve gönderim süresini sorun. Soruyu genel bırakmayın; en sık değişen parçaları tek tek sorun: yakıt, yağ, hava ve hidrolik filtreleri, hidrolik hortumlar, kova tırnakları, pim ve burçlar, palet ve makaralar. EKSFORK’ta 382 kalem yedek parça stoktan, aynı gün kargoyla gönderiliyor; parçalar hidrolik, motor, yürüyüş, elektrik, kaporta ve cıvata grubu olarak ayrılmış durumda.

14. Doğru parçayı nasıl bulacağım?

Benzer görünen parçalar farklı modellerde farklı olabilir. Parça siparişinde model, seri numarası ve parça kodunun nasıl kullanılacağını öğrenin; makinenin plakasının fotoğrafını baştan saklayın. Bu süreci doğru yedek parçayı bulmak cildimizde anlattık.

15. Makineyi satın almadan görebilir miyim?

Makineyi yakından görmek; kumandaların düzenini, kabinin ergonomisini ve işçiliği değerlendirmenizi sağlar. Size en yakın yetkili satış noktasını sorun ve incelemek için randevu isteyin. İnceleme sırasında şunlara bakın: kumandalar yumuşak ve sezgisel mi, kabinden veya kanopiden görüş nasıl, bakım kapakları açıldığında filtrelere ve seviye göstergelerine kolay ulaşılıyor mu, hortumlar düzenli yönlendirilmiş ve korunmuş mu? Bu listedeki soruları da yerinde sorabilirsiniz.

Cevapları yan yana koyun

Birden fazla satıcıyla görüşüyorsanız cevapları bir tabloya yazın. Aşağıdaki ölçüler, iyi bir cevapla dikkat edilmesi gereken bir cevabı ayırmanıza yardım eder:

Kısa kontrol listesi

• Makinenin işimde nerede zorlanacağını öğrendim.
• Motor marka ve modelini, donanım listesini yazılı aldım.
• KDV, nakliye ve donanım kalemlerini ayrı ayrı gördüm.
• Ödeme seçeneklerini vadeli toplam üzerinden karşılaştırdım.
• Fiyatın herkese aynı olup olmadığını sordum.
• Teslim tarihini, yerini ve eğitimi netleştirdim.
• Teslim edilecek belgelerin listesini aldım.
• Garantinin süresini, kapsamını ve koşullarını yazılı gördüm.
• En yakın servis noktasını ve arıza sürecini öğrendim.
• Bakım takvimini ve ilk bakım saatini biliyorum.
• Yedek parça stoğunu ve gönderim süresini sordum.
• Parça siparişi için seri numarası ve plaka bilgisini sakladım.

Bu soruları bize de sorun: makine modellerimizi inceledikten sonra listeyi WhatsApp’tan gönderin, cevaplarımızı yazılı olarak iletelim.